Antakya Carra Peyniri

Yayınlanma Tarihi: 24 Aralık 2021
imageAntakya Carra Peyniri /> ornament

Antakya Carra Peyniri; Antakya ve çevresi dışında fazlaca bilinmeyen, son yıllarda Antakya’nın gastronomi şehri olmasıyla başlayan tescilleme işlemleri neticesinde hakettiği değerle gündeme gelen bir peynir. Çocukluğumda kış aylarında pazar sabahı kahvaltılarımızda, babamın sobanın içinde pişirerek bize sunduğu, tadına doyum olmayan bir lezzet. 

Artık coğrafi işaretli bir peynir olup inek veya keçilerin sütünden elde edilen peynirin ve inek sütünden üretilen çökeleğin, sırlı veya sırsız bir çömlek (carra) içerisine katmanlar halinde basılması ve toprağa gömülmesi yöntemi ile üretiliyor. 

Antakya Carra Peyniri tuzlu ve yenildiğinde hafifçe dili ısıran, genizde kalıcı bir rayiha bırakan, meyvemsi bir aromaya sahiptir.

Yörede çok uzun yıllardır üretilen bir peynirdir.

Antakya, tıbbi ve aromatik bitkiler bakımından zengin bir coğrafyadır. Antakya yöresinde 2000’e yakın bitki türünden, 280’i endemiktir. Antakya Carra Peynirinin yapısında, başta yörede “zahter” olarak bilinen dağ kekiği olmak üzere, diğer endemik aromatik bitkilerden gelen aroma da bulunuyor.

Yöresel adıyla “carra” olarak bilinen ve bu özel peynirin yapımında kullanılan çömlekler, genellikle Hatay’ın Yayladağı ilçesinde üretiliyor. Carralar killi toprak ve sudan elde edilen çamurdan (balçık) üretiliyor ve suyunu kaybetmesi ve sertleşmesi için fırınlarda pişiriliyor. Carralar bazen içindeki sıvının dışarı çıkmaması için sırlanıyor. 

Carra peynirinin özel üretim metodu sayesinde carraların serin bir yere gömülmesi ve ara ara üzerlerinin sulanması ile de toprak altında peynirlerin düşük sıcaklıklarda muhafaza edilmesi sağlanabiliyor.

Hem çocukluğumda hem de gençlik yıllarımda annemi mutfakta kışlık hazırlıkları yaparken dikkatle izlerdim. Carra peynirinin hazırlanması da mutfaktaki izlemesi keyifli bir etkinlikti benim için. 

Carraya basma işlemi testinin tabanına bir avuç tuz ve bir avuç çökelek konulması ve tabanına iyice yumruk ile basılması ile başlar. Bu işlem bir sıra peynir bir sıra çökelek ilave edilerek testinin doldurulmasıyla son bulur. Daha sonra carraların ağızlarının kapatılması (mühürlenmesi) işlemi yapılır.  Ağzı mühürlenmiş carralar serin bir yere ağız kısmı alta olacak şekilde tamamıyla toprağa gömülür ve en az 4 ay süre boyunca olgunlaştırılmak üzere bırakılır.

Koyu yeşil renkteki güzel çömleklere annemin hazırladığı peynir ve çökelekleri yerleştirip basması dün gibi aklımda. Arka bahçemizde carraları gömdüğümüz yeri bulma heyecanı, keyifli çocukluk anılarımdan biri…

Bu özel lezzeti eğer henüz tatmadıysanız en kısa zamanda denemenizi tavsiye ediyorum.

imageMissing Alt Text

Betül Göfteci

Detay
Yazarın Diğer Yazıları
Yazarın Tarifleri

imageMissing Alt Text
Şam Tatlısı

Çocukluğumdan bir sokak lezzeti.. Antakya’da çok güzel olimpik bir yüzme havuzu vardır. Binlerce endemik bitkinin ve ağacın bulunduğu, Asi nehrinin kıyısında yer alan Antakya Parkının hemen bitiminde yer alır. İlkokuldan itibaren tüm öğretim hayatım boyunca bu nefis havuzda lisanslı yüzücü olarak antrenmanlara katıldım. Antakya’nın güzel bir etkinlik merkezi olan bu alanda çok güzel anılar biriktirdim. Bu anılar arasında antrenman çıkışlarında muhteşem Antakya parkında yürürken seyyar satıcılardan alıp yediğim lezzet yolculukları da var elbette.. Şam Tatlısı da bu lezzetlerden unutulmazlar arasında yerini almış olanlardan..

imageMissing Alt Text
Karakılçık Buğdayı

Karakılçık buğdayı atalarımızdan kalan nesli tükenmekte olan bir tür yerli buğdaydır. Yerli buğdaylar daha serttir ve daha zor öğütülürler; fakat besin değerleri oldukça yüksektir.

imageMissing Alt Text
Kömbe Baharatı

Antakya’nın meşhur, ağızda dağılan, bayramlarda ya da özel günlerde fırınlarda tepsi tepsi pişen, uzun süre bayatlamayan enfes kurabiyesi, “Kömbe”… Antakya kömbesi ya da kömbe kurabiye olarak da biliniyor.

imageMissing Alt Text
Çay Kültürü

Çay, Anadolu’dan binlerce kilometre ötede keşfedilmesine karşın, bu topraklara geldiği andan itibaren en koyu muhabbetlerin “vazgeçilmez”i olmuş. “Hadi bir çay içelim” “Çayı koy geliyorum” “Bunun üstüne bir çay iyi gider “ “Bari bir çay içseydiniz “ Bu replikler günlük hayatımızda çok sık karşılaştığımız ve kullandığımız cümleler.

imageMissing Alt Text
Aşure

Bolluk ve bereketin simgesi olarak bilinen aşure, buğday, nohut, fasülye, incir, tarçın ve şeker gibi 40’a yakın malzemeyle yapılıyor. Bu geleneksel tatlı, özellikle muharrem ayında sofraları tatlandırıyor. Ancak seveni çok olduğu için her zaman tatlı seçenekleri arasında menülerde yer buluyor.

Tümünü Gör