Çay Kültürü

Yayınlanma Tarihi: 17 Aralık 2021
imageÇay Kültürü /> ornament

Çay, Anadolu’dan binlerce kilometre ötede keşfedilmesine karşın, bu topraklara geldiği andan itibaren en koyu muhabbetlerin “vazgeçilmez”i olmuş.
“Hadi bir çay içelim”
“Çayı koy geliyorum”
“Bunun üstüne bir çay iyi gider “
“Bari bir çay içseydiniz “
Bu replikler günlük hayatımızda çok sık karşılaştığımız ve kullandığımız cümleler.

Çay, tabiki benim büyüdüğüm evin de olmazsa olmazıydı. Kahvaltı için hazırlanıp ocağa konulduktan sonra gece yatana kadar en az 2-3 kez yeniden demlenirdi. Babam çok demli yani koyu ve şekerli, annem açık ve şekerli içerdi.
Küçükken “paşa çayı“ denilen soğuk su ilavesi ile servis edilen şeklini içmeyen yoktur diye düşünüyorum.
Kimin, nasıl çay içtiğini bilip, sormadan tam istediği gibi çay ikram etmek, o kişiyi çok iyi tanıdığınızın ve ona değer verdiğinizin bir göstergesidir adeta☺️

Uzun yıllar pek içmediğim halde benim hayatımda da hep yeri olan sevgili çay😉, 40 yaşından sonra günlük tükettiğim bir içecek oluverdi. Eğer çay sevmiyorum veya içmiyorum diyenlerdenseniz er yada geç sizin de “çayınız gelecektir”😁

Uzakdoğu’da yaşadığım yıllarda, yemek sofralarında ilk dikkatimi çeken masaya önce çayın gelmesi ve yemek servisi boyunca bittikçe su gibi yeniden servis edilmesi olmuştu. Bizim kültürümüzde kahvaltıyla birlikte yada çay saatinde atıştırmalıklarla birlikte içilen çay, ana öğünlerde ise yemekten sonra tüketildiği halde Uzakdoğu’da ana öğünlerle beraber içiliyor.
İlerleyen günlerde, çayın ne kadar derin bir kültürü olduğuna, katıldığım çay seremonilerinde ve sayısız çayın mücevhermiş gibi sunulup satıldığı çay dükkanlarında tanıklık ettim. Bizim yeşil çay olarak son yıllarda tanıştığımız çayın sayısız çeşidi olduğu gibi aromalarına ve hasat şekline göre adlandırılan çok sayıda çay var.

Ülkemizde de çay içme tarzları yörelere göre değişiyor. Örneğin, Erzurum ve doğusundaki illerde çay, açık renkli ve kaşıksız gelir ve “kıtlama” denen özel bir yöntemle içilir.
Güneydoğu’da genelde kaçak çayı içilir. Rengi koyu, tadı daha acıdır. Bardaklar da diğer bölgelere göre biraz daha büyük olur. Gümüşhaneliler orta, Trabzonlular ise az şekerli çayı tercih eder. Tokat’ta bardak ufak olsa da mutlaka dudak payı bırakılır. Rizelilere göre ise en güzeli Çaykur’un üretimi yani kendi çaylarıdır.

Hangi biçimde içerse içsin Uzakdoğuluların aksine Türklerin ortak tutkusu ise cam bardaktır ve ince belli olmalıdır. Rengini görmek, sıcaklığını hissetmek ve kaşığın cama vurduğunda çıkardığı sesi duymak ayrı bir keyiftir.

Dünyanın en çok çay içen milletleri listesinde dördüncü sırada yer alıyoruz ve ince belli cam bardaklarda çayımızı içmeden güne başlamıyoruz.

Çayla başlayıp çayla biten nice güzel günleriniz olsun💐

imageMissing Alt Text

Betül Göfteci

Detay
Yazarın Diğer Yazıları
Yazarın Tarifleri

imageMissing Alt Text
Antakya Tuzlu Yoğurdu

Hatay mutfağının eşsiz lezzetlerinden tescilli Antakya tuzlu yoğurdu , kendisi tek başına önemli bir yiyecek olmasının yanı sıra, yöreye ait kumbursiye, yoğurt aşı, şişberek, kabak ve ıspanak borani gibi 20’den fazla yemekte kullanılmaktadır.

imageMissing Alt Text
Karakılçık Buğdayı

Karakılçık buğdayı atalarımızdan kalan nesli tükenmekte olan bir tür yerli buğdaydır. Yerli buğdaylar daha serttir ve daha zor öğütülürler; fakat besin değerleri oldukça yüksektir.

imageMissing Alt Text
Aşure

Bolluk ve bereketin simgesi olarak bilinen aşure, buğday, nohut, fasülye, incir, tarçın ve şeker gibi 40’a yakın malzemeyle yapılıyor. Bu geleneksel tatlı, özellikle muharrem ayında sofraları tatlandırıyor. Ancak seveni çok olduğu için her zaman tatlı seçenekleri arasında menülerde yer buluyor.

imageMissing Alt Text
Şam Tatlısı

Çocukluğumdan bir sokak lezzeti.. Antakya’da çok güzel olimpik bir yüzme havuzu vardır. Binlerce endemik bitkinin ve ağacın bulunduğu, Asi nehrinin kıyısında yer alan Antakya Parkının hemen bitiminde yer alır. İlkokuldan itibaren tüm öğretim hayatım boyunca bu nefis havuzda lisanslı yüzücü olarak antrenmanlara katıldım. Antakya’nın güzel bir etkinlik merkezi olan bu alanda çok güzel anılar biriktirdim. Bu anılar arasında antrenman çıkışlarında muhteşem Antakya parkında yürürken seyyar satıcılardan alıp yediğim lezzet yolculukları da var elbette.. Şam Tatlısı da bu lezzetlerden unutulmazlar arasında yerini almış olanlardan..

imageMissing Alt Text
Sağlıklı Pirinç Geleneksel Pilav, Kepse Pilavı

Sağlıklı Pirinç Geleneksel Pilav, Kepse Pilavı Türk mutfağının olmazsa olmaz lezzetlerinden biri pilav. Tane tane olması, tereyağ kokması öncelikle aranılan özelliği.. Çeşit çeşit pilavlarımız var elbette..

Tümünü Gör